Alakarga Neye Beslenir? Doğal Bir Yılgınlık Arayışında
Çocukken, Ankara’nın gürültülü ama bir o kadar da yeşil mahallelerinden birinde büyüdüm. Hani, bazı insanlar çocukluklarını kasabada geçirir ya, ben o kadar şanslı değildim. Ama yine de kocaman ağaçlarla dolu, sabahları kuş sesleriyle uyanabileceğiniz bir mahallede yaşamak, şehirdeki sıradan bir yaşamdan çok daha fazlasını sunuyor insana. Özellikle de “doğa” denince aklınıza sadece şehre yakın parklar gelmesin, gözlemleriniz o kadar çeşitleniyor ki…
Bir gün parkta yürürken, tipik o küçük gezintilerden birini yaparken, başımı kaldırıp baktım. Gözümde bir hareket belirdi; gökyüzünde alacalı, gri-mavi tonlarında parıldayan bir kuş sürüsü. Birkaç dakika sonra, o kuşları tek tek tanıdım. Meğerse bu, bizim mahallede sıkça gördüğümüz alakargaların sürüsüdür. Peki, alakarga neyle beslenir? Bir an, onların tüylerinin arasındaki parıltıyı izlerken, çocukluk yıllarımda kuşları izleyerek geçirdiğim zamanlar aklıma geldi. O zamanlar farkında olmasam da, alakargaların beslenme alışkanlıkları aslında doğanın döngüsüne ne kadar hâkim olduğumuzu da gözler önüne seriyor.
Alakargaların Beslenme Alışkanlıkları
Alakargalar, biraz yaramaz, biraz da hırçın bir türdür. Gözlemlerime göre, aslında çok seçici değillerdir. Şehirdeki insanlarla işbirliği yapmayı seven, hatta bazen insanlardan artan yemekleri kapmaya çalışan bu kuşlar, doğada buldukları her şeyi yerler. Alakargalar, omnivor yani hem etçil hem de otçul beslenme alışkanlıklarına sahipler. Yani hem bitkisel hem de hayvansal gıdalarla beslenebilirler. Peki, alkargalar neyle beslenir? İşte bunlar arasında, meyveler, tohumlar, böcekler, hatta küçük memeliler ve sürüngenler bulunur.
Bir gün mahallemizdeki bir parkta yürürken, alakargaların bir grup yaprak ve meyve topladığını fark ettim. Tam o sırada bir tane, önünden geçerken bir çöpe dalıp kalan ekmek parçalarını kaptı. O kadar alışmışlar ki, insanların çöp kutularını karıştırdığını görmek, aslında bizim de onların bir parçası haline geldiğimizi anlatıyordu. Bu tür gözlemler, insanları bazen ilginç şekilde etkiler. Şehirleşmenin kuşların yaşam tarzlarını nasıl etkilediğine tanık olmak insana farklı bir perspektif sunuyor. Yani, belki de o kadar “yabani” değiller.
Alakargaların Vahşi Hayatta Gittikleri Yollar
Alakargalar için asıl ilgi çeken gıdalardan biri böceklerdir. Özellikle yaz aylarında, ağaçların altındaki otlar arasında gezinen böcekler, alakargaların favorileri arasındadır. Ancak bu kuşların beslenme çeşitliliği, onları hayatta kalma konusunda da oldukça esnek kılar. Eğer ortada böcek bulamazlarsa, o zaman en yakın çöp kutusuna yönelip, orada daha ne var ne yok, onlara göz atabilirler. Hatta bazı araştırmalar, alakargaların mezarlıklar gibi yerlerde ölü hayvanlar ya da kemikleri besin kaynağı olarak kullandığını gösteriyor.
Alakargaların, özellikle insanların yoğun olduğu yerlerde, besin bulmak konusunda oldukça yaratıcı olduklarını söylesem abartmış olmam. Ancak bu, sadece şehirde değil, kırsalda da geçerli. Doğada, ormanlık alanlarda ya da tarım alanlarının çevresinde, küçük hayvanları avlayarak ya da dökülen meyvelerle beslenirler.
Alakargaların Yuva ve Hayatta Kalma Stratejileri
Beslenme alışkanlıklarının yanı sıra, alakargaların hayatta kalma stratejileri de çok ilginçtir. Alakargalar, doğada çok fazla düşmanı olan kuşlardır. Yırtıcı kuşlar, köpekler, kediler ve bazı insanlar onları hedef alabilir. Bu nedenle çok dikkatli olurlar. Örneğin, yüksek ağaçlara yuva kurar ve genellikle geniş alanlarda gezinirler. Bu geniş alanlar, onlara diğer kuş türlerinden kaçmak için fırsat sunar. Bu durum, onlara “savaşçı” gibi bir hava katıyor. Fakat bu kadar temkinli bir yaşam, beslenme konusunda da onları dikkatli kılar.
Bir sabah erken saatlerde, kafamda bu düşüncelerle parkta yürürken, kuşların yaptığı yuvaların çoğunun zeytin ağaçlarının tepe kısımlarına yapıldığını fark ettim. Çevremde birkaç kişinin de benzer gözlemleri vardı. Hatta bazıları, “Alakargalar, zeytin ağaçlarını sever. Çünkü bu ağaçlar yüksek ve güvenli” gibi yorumlar yapıyordu. Gerçekten de, bu kuşların hayatta kalma stratejilerinde doğaya duydukları uyum ve çevreye karşı geliştirdikleri sezgisel beceriler oldukça etkileyici.
Alakargalar ve İnsan Etkileşimi
Sonuçta, alakargaların beslenme alışkanlıkları sadece onların doğa ile ne kadar uyum içinde olduğunu değil, aynı zamanda şehirdeki yaşamla nasıl entegre olduklarını da gösteriyor. Onlar için insan hayatı sadece bir engel değil, aynı zamanda bir fırsat. Doğadaki besin zincirinde yerlerini alırken, insanlardan gelen “ekstra” katkılar da onların yaşamlarını sürdürmelerine yardımcı oluyor.
Şehirde yaşayan herkesin, bir alakargayı izlerken, onun neyle beslendiğini düşünmesi belki biraz ironik gelebilir. Ama gözlemlerim, doğadaki diğer yaratıkların insan yaşamıyla nasıl örtüştüğünü ve bir şekilde bizim de onların yaşamlarının bir parçası olduğumuzu düşündürüyor. Şehirde, yeşil alanlarda dolaşırken, hatta bazen sokak köşelerinde görebileceğiniz alakargaların beslenme tercihleri, doğanın ne kadar esnek ve değişken olduğunun da bir simgesidir.
Alakargalar, doğanın arka planında sürekli bir yaşam mücadelesi verirken, her koşulda beslenmek için farklı yollar bulurlar. Bu yüzden, onların hayatta kalma stratejileri, tıpkı bizim kendi hayatlarımızdaki mücadeleler gibi, karmaşık ve çok yönlüdür.